لیمو و پوکی استخوان

لیمو چگونه از پوکی استخوان جلوگیری می‌کند؟

پوکی استخوان چیست و بیشتر چه کسانی را درگیر می‌کند؟ مهم ترین عوامل ایجاد کننده پوکی استخوان کدام هستند؟

پوکی استخوان یا استئوپروز Osteoporosis عارضه‌ای است که با پیشرفت جوامع در قرن‌های اخیر و گسترش استفاده از عادات ناسالم در بین مردم جهان به شدت شیوع پیدا کرده است. یکی از راه‌های درمان و پیشگیری این بیماری، بهبود جذب کلسیم است.پودر لیمو بهرامن به علت تسریع جذب این ماده در پیشگیری و بهبود پوکی استخوان مفید است. برخی از عدت ناسالم که به شیوع این بیماری کمک کرده است:

  • مصرف مواد دخانی و الکل
  • سبک زندگی کم تحرک و به دنبال آن چاقی و اضافه وزن
  • رژیم غذایی ناسالم سرشار از قند و چربی و فاقد فیبر و سبزیجات
  • مصرف داروهای خاص مثل کورتون در مدت زمان طولانی
  • کاهش استفاده از مواد معدنی و مغذی در برنامه غذایی

فهرست مطالب:(با کلیک بر روی هر عنوان به توضیحات بیشتر هدایت شوید.)

چگونگی تشخیص و درمان پوکی استخوان

روش‌های درمان و جلوگیری از پوکی استخوان

لیمو چگونه از پوکی استخوان جلوگیری می‌کند؟

پودر لیمو پت
پودر لیمو پت بهرامن

علاوه بر موارد ذکر شده عوامل دیگری نیز وجود دارند که باعث پوکی استخوان می‌شوند. این موارد ربطی به عادات غذایی ناسالم و سبک زندگی کم تحرک مدرن ندارند و می‌توان گفت غیرقابل اجتناب هستند:

  • افزایش سن: پیری و کهولت سن یکی از موارد اصلی زمینه ساز پوکی استخوان است. به طور کلی در استخوان دو دسته سلول وجود دارد. سلول‌های استخوان ساز و سلول‌هایی که استخوان جذب می‌کنند. این باعث می‌شود تا در ایام جوانی استخوان سازی در بدن ما سرعت بالایی داشته باشد. اما با بالا رفتن سن و به خصوص در ده سال اول یائسگی بانوان ( به علت کاهش سطح استروژن)، سرعت برداشت بافت استخوانی از سرعت جایگزین شدن آن توسط سلول‌های بافت استخوان بیشتر است. این پدیده موجب کم شدن قدرت و تراکم استخوان‌ها در دوران پیری می‌شود.
  • عوامل وراثتی: این عوامل یکی دیگر از مواردی هستند که می‌توانند زمینه ساز استئوپروز شوند. عوامل ژنتیکی‌ای مثل وجود یک عضو خانواده با سابقه ابتلا به پوکی استخوان یا شکستگی‌های متعدد در ناحیه ران در پدر و مادر خانواده می‌تواند یک علامت خطر برای وجود سابقه خانوادگی برای پوکی استخوان باشد. در زمینه جنسیت باید گفت پوکی استخوان در جنس زن دارای شیوع بیشتری نسبت به مرد است. همچنین نژادهای سفید پوست آسیایی نسبت به سایر رنگین پوستان مخصوصا آفریقایی‌ها بیشتر در معرض خطر ابتلا به پوکی استخوان در سنین پیری هستند.
  • وجود بیماری‌های زمینه‌ای مثل کم کاری تیروئید یا هیپوتیروئیدیسم، پرکاری تیروئید یا هیپرتیروئیدیسم، آرتریت روماتوئید، کوشینگ، دیابت، امراض گوارشی که منجر به عدم جذب مواد معدنی مثل کلسیم از معده یا روده می‌شوند، سرطان‌ها و کم کاری‌های غدد جنسی و …
خواص پدر لیمو عمانی

اما دقیقا به چه حالتی پوکی استخوان گفته می‌شود؟ استخوان‌ها با جذب کلسیم از مواد غذایی، توده استخوانی را متراکم و مستحکم می‌کنند. با افزایش سن یا به دلیل کمبود کلسیم و سایر مواد معدنی جذب شده از طریق مواد غذایی، بدن این کمبود کلسیم خود را با برداشت آن از توده استخوانی جبران می‌کند. بنابراین تراکم، استحکام و قدرت استخوان‌ها به تدریج کاهش می‌یابد. این کاهش به گونه‌ای است که با کوچکترین ضربه به استخوان‌ها امکان شکستگی وجود دارد. پوکی استخوان بیماری‌ای است که برخلاف سایر امراض، کاملا بی صدا و بدون علامت اتفاق می‌افتد و بیمار تنها زمانی متوجه آن می‌شود که در اثر وارد شدن ضربه‌ دچار شکستگی استخوان شود. پوکی استخوان تقریبا تمام استخوان‌های بدن را شامل می‌شود اما معمولا استخوان‌های ران، لگن و ستون فقرات بیشتر درگیر می‌شوند. پودر لیمو بهرامن، یکی از محصولات شرکت بهرامن حاوی مقادیر قابل توجه کلسیم میباشد.

چگونگی تشخیص و درمان پوکی استخوان

معمولا پزشکان برای زنان در سن یائسگی یا به طور کلی افراد در سنین کهولت که مستعد پوکی استخوان هستند تست سنجش تراکم مواد معدنی استخوان تجویز می‌کنند. این تست معمولا برای مردان و زنان در سنین پایین تر از 65 سال تجویز نمی‌شود چرا که احتمال کاهش تراکم توده استخوانی در این سن و شکستگی در اثر آن بسیار کم است.

در این تست چگالی و تراکم مواد معدنی در استخوان‌هایی که بیشتر در معرض پوکی استخوان قرار دارند مثل استخوان لگن، ستون فقرات و مچ دست توسط تابش اشعه ایکس سنجیده می‌شود. باید دقت شود تست‌ها و عکس‌های رادیو گرافی به علت نفوذ کم یا زیاد در بافت استخوانی نمی‌توانند منبع قابل اعتمادی برای تشخیص پوکی استخوان باشند.

زعفران بهرامن
خرید از فروشگاه آنلاین بهرامن

تشخیص به موقع و زود هنگام پوکی استخوان می‌تواند نقش تعیین کننده‌ای در درمان آن داشته باشد. در ادامه به چند مورد از روش‌هایی که به درمان و جلوگیری از پوکی استخوان کمک می‌کنند می‌پردازیم.

روش‌های درمان و جلوگیری از پوکی استخوان

در زیر، لیست مهم ترین مواردی که می‌توانند به جلوگیری از پوکی استخوان منجر شوند آورده شده است:

رژیم غذایی

یک رژیم غذایی سالم نقش تعیین کننده‌ای در جلوگیری و بهبود پوکی استخوان دارد. از نظر کارشناسان تغذیه بهترین رژیم غذایی برای جلوگیری از ضعف استخوان‌ها و استحکام هرچه بیشتر آن‌ها، رژیم غذایی سرشار از سبزیجات، میوه‌ها، حبوبات، لبنیات کم چرب و ماهی است. این رژیم غذایی در بردارنده مهم ترین مواد معدنی و ویتامین‌هایی است که در ساخت استخوان مشارکت دارند. از جمله این ویتامین‌ها و مواد معدنی میتوان به موارد زیر اشاره کرد:

  • کلسیم Ca: همان طور که ممکن است تا به حال شنیده باشید، کلسیم Ca یکی از مهم ترین اجزا سازنده استخوان‌ها است که در آجیل‌ها، حبوبات، سبزیجات و میوه‌ها انباشته شده است.
  • ویتامین D: ویتامینی است که به جذب کلسیم و کنترل فعالیت آن در بدن کمک می‌کند و وجود آن از طریق غیر مستقیم باعث افزایش مقاومت استخوان‌ها می‌شود. در صورتی که از طریق غذا میزان کافی ویتامین D جذب بدن نشود، لازم است تا با تجویز پزشک به صورت مکمل مصرف شود. باید دقت کرد حتی اگر کلسیم زیادی در بدن وجود داشته باشد اما میزان ویتامین D کافی نباشد جذب کلسیم به خوبی صورت نخواهد گرفت.
  • پروتئین: پروتئین از جمله عناصر مهم در ساخت بافت‌های ماهیچه‌ای است. ماهیچه‌های قوی می‌توانند به خوبی استخوان‌ها را کنترل و از آن‌ها محافظت کنند. بنابراین رژیم غذایی باید دارای میزان مناسبی از مواد پروتئینی نیز باشد.
  • ویتامین C: ویتامینی است که نقش آن به خصوص در افزایش تراکم استخوان زنان یائسه بررسی شده است. این ویتامین نیز در سبزیجات و میوه‌های تازه به وفور وجود دارد.
  • روی Zn و منیزیم Mg: این دو نیز از جمله عناصر معدنی‌ای هستند که باعث تقویت و استحکام استخوان‌ها می‌شوند. منیزیم Mg که به عنوان یک ماده استخوان ساز نیز شناخته می‌شود می‌تواند علاوه بر غذا از طریق مولتی ویتامین‌ها نیز وارد بدن شود. غذاهای دریایی مثل صدف و خرچنگ، سبزیجات و حبوبات از اصلی ترین منابع تامین عنصر رویZn  هستند.
لیمو عمانی و پوکی استخوان

کاهش میزان استعمال دخانیات

در یک بررسی که بین افراد سیگاری و غیر سیگاری همسن صورت گرفت مشخص شد که افراد سیگاری به طور متوسط بین 30 تا 40 درصد بیشتر از افراد غیر سیگاری در معرض آسیب‌های استخوانی به خصوص شکستگی لگن هستند. در واقع سیگار با مکانیسم از بین بردن سلول‌های استخوان ساز باعث کاهش تراکم استخوانی می‌شود. همچنین سیگار باعث کاهش خون رسانی به استخوان‌ها، کاهش سطح جذب کلسیم از مواد غذایی مصرف شده و کاهش سطح هورمون استروژن در زنان می‌شود. علاوه بر بالا بودن احتمال پوکی استخوان در افراد سیگاری، در صورت رخ دادن شکستگی در هر کدام از استخوان‌ها، زمان طولانی تری برای ترمیم نیاز دارد.

کاهش مصرف الکل

بین میزان مصرف نوشیدنی‌های حاوی الکل و نیز سن بروز پوکی استخوان رابطه مستقیم وجود دارد. الکل با چندین مکانیسم استحکام و تراکم بافت استخوانی را کاهش می‌دهد.

  1. الکل با تاثیرات منفی‌ای که روی دستگاه گوارش دارد در جذب کلسیم به عنوان ماده اصلی سازنده استخوان‌ها از روده یا معده اختلال ایجاد می‌کند. همچنین الکل با ایجاد اختلال در عملکرد کبد، از فعال سازی ویتامین D که نقش مهمی در کمک به جذب کلسیم ایفا میکرد جلوگیری می‌کند. بنابراین کلسیم باز هم نمی‌تواند به خوبی در بدن جذب شود.
  2. در مکانیسم دوم الکل باعث کاهش هورمون استروژن که در ترمیم و بازسازی بافت استخوانی نقش داشت می‌شود. همچنین الکل می‌تواند میزان هورمون‌های مضر برای بافت استخوانی نظیر هورمون‌های پاراتیروئید و کورتیزول را کاهش ‌دهد.
  3. در نهایت الکل با از بین بردن مستقیم سلول‌های استخوان ساز از جایگزین و ترمیم شدن بافت استخوانی جدید جلوگیری می‌کند. در این شرایط بهبود شکستگی‌های استخوانی در افراد الکلی دیر تر صورت می‌گیرد.
  4. علاوه بر استخوان‌ها الکل دارای تاثیرات منفی روی مفاصل نیز هست و باعث التهاب آن‌ها می‌شود.

ورزش و فعالیت بدنی

گفتیم طی پوکی استخوان تراکم بافت استخوانی کاهش و منافذ آن بزرگتر می‌شود اما ساختار اصلی استخوان تغییر نمی‌کند. ورزش کردن باعث تقویت استخوان‌ها و عضلات می‌شود. پاسخ استخوان‌ها به فشارهای وارده بر آن‌ها طی ورزش، رشد و تراکم بیشتر است. هم چنین با قوی تر شدن ماهیچه‌ها و کشیدن استخوان‌ها با قدرت بیشتر به سمت خود باز هم به رشد توده استخوانی کمک می‌کنند. در ورزش‌هایی مثل پیاده روی یا دو سریع استخوان‌ها برای یک مدت معین متحمل وزن بدن می‌شوند. استخوان‌ها با تحمل این وزن سنگین توده استخوانی بیشتری ساخته و متراکم تر می‌شوند. ورزش‌هایی مثل بدنسازی نمی‌توانند به اندازه پیاده روی یا ورزش های کششی بر تراکم توده استخوانی تاثیر داشته باشند. هم چنین ورزش شنا نیز از آن‌ جایی که بدن طی آن وزن به خصوصی را متحمل نمی‌شود تاثیر قابل توجهی بر فرآیند استخوان سازی ندارد. به طور کلی داشتن فعالیت بدنی و وزن مناسب باعث جلوگیری از پوکی استخوان می‌شود.

ادویه پت بهرامن
خرید ادویه پت بهرامن

لیمو چگونه از پوکی استخوان جلوگیری می‌کند؟

لیمو میوه‌ای مغذی و سرشار از مواد معدنی است. از جمله این مواد می‌توان به ویتامین C به عنوان یک آنتی اکسیدان قوی در لیموی تازه اشاره کرد. همچنین لیمو منبع مواد معدنی ای مثل کلسیم Ca و پتاسیم K است. لیمو از گذشته‌های دور در درمان بیماری‌های زیادی مثل نقرس، روماتیسم، یرقان، آنفولانزا و … استفاده می‌شده است. کلسیم Ca موجود در لیمو در بدن به عنوان منبعی برای سلول‌های استخوان ساز به مصرف می‌رسد. علاوه بر آن گفتیم که لیمو حاوی ویتامین C به عنوان یک آنتی اکسیدان می‌باشد که با از بین بردن رادیکال‌های آزاد از سرطانی شدن سلول‌ها جلوگیری می‌کند. مصرف لیمو باعث بهبود کلیه امراض مربوط به استخوان‌ها مثل پوکی استخوان، آرتریت روماتوئید، التهاب‌های مفاصل، آرتروز و انواع شکستگی‌های استخوانی می‌شود. دلیل این خاصیت لیمو به داشتن مخلوطی از کلسیم و ویتامین C بر می‌گردد.

خوردن لیمو به جذب کلسیم در بدن کمک می‌کند و از آن جا که کلسیم Ca ماده اصلی سازنده استخوان‌ها بود بنابراین مصرف لیمو باعث افزایش تراکم توده استخوانی می‌شود. به طور کلی نوشیدن مقداری آب لیمو به صورت روزانه و به خصوص برای زنان در سنین یائسگی از جمله توصیه‌های اکید پزشکی است.

پودر لیمو پت

پودر لیمو پت توسط شرکت بهرامن و از لیمو عمانی تهیه می‌شود. لیمو عمانی یکی از انواع لیموهای بسیار پرکاربرد و پر خاصیت در آشپزی ایرانی محسوب می‌شود که طعم شگفت انگیزی به غذا می‌دهد. در تهیه پودر لیمو پت، لیمو عمانی با روش‌هایی خشک می‌شود و پس از جداسازی دانه‌های آن به صورت پودر در می‌آید. در این ادویه شما نباید نگران مزه تلخ لیمو باشید چرا که این پودر خردلی کاملا ترش مزه است. برخلاف گذشته که در بسته بندی ادویه‌ها از خلاقیت خاصی استفاده نمی‌شد و به صورت دستی به مشتری تحویل داده می‌شد، پودر لیمو پت دارای بسته بندی کاملا کاربردی است به گونه‌ای که محتویات آن برای مصرف دیگر نیازی به ریخته شدن در ظرف جداگانه ندارد. از این جهت گفته می‌شود که بسته بندی پودر لیمو پت به صورت هوشمندانه و خلاقانه است.

عدم استفاده از نگهدارنده‌ها از جمله سایر مزایای این ادویه است. این موضوع باعث می‌شود ارزش تغذیه و سلامت آن افزایش یابد. از جمله غذاهایی که می‌توان از این محصول در آن‌ها استفاده کرد می‌توان به انواع خورشت‌های مشهور ایرانی مثل خورشت قورمه سبزی، قیمه، فسنجان و انواع سوپ‌ها اشاره کرد. علاوه بر آن این پودر قابلیت اضافه شدن به نوشیدنی‌های گرم و سرد را نیز دارد.

پس از فوایدی که از لیمو در جلوگیری از پوکی استخوان ذکر کردیم، افزودن این ادویه به غذا یک انتخاب درست جهت ارتقاء سلامتی می‌باشد.

جمع بندی:

همان طور که در این مقاله خواندیم با افزایش سن یکی از مشکلاتی که برای سلامتی انسان‌ها ایجاد می‌شود پوکی استخوان است که تقریبا به عارضه‌ی بسیار رایجی در دنیا تبدیل شده است. سبک زندگی ناسالم، ورزش نکردن، استعمال دخانیات و استفاده از نوشیدنی‌های الکلی، در کنار عوامل غیرقابل اجتنابی مثل افزایش سن، عوامل وراثتی و بیماری‌های زمینه‌ای مثل دیابت یا اختلالات هورمونی از جمله مهم ترین دلایل ایجاد پوکی استخوان است. گنجاندن مواد غذایی حاوی کلسیم و ویتامین D، پروتئین و روی Zn، جلوگیری از مصرف دخانیات و نوشیدنی‌های الکلی و ورزش منظم از جمله عواملی بودند که خطر ابتلا به پوکی استخوان را در انسان کاهش می‌دادند. همچنین لیمو و پودر لیمو پت سرشار از مواد معدنی و ویتامین‌هایی مثل ویتامین C، کلسیم و پتاسیم اند که به سلول‌های استخوان ساز در ساخت بافت استخوانی و ترمیم آن کمک می‌کنند. با استفاده از پودر لیمو پت می‌توان به خواص سرشار لیمو در جلوگیری از پوکی استخوان دست یافت.

ترجمه و جمع آوری: واحد تحقیق و توسعه شرکت زعفران بهرامن